Gõ tiếng Việt

Từ Ubuntu-VN

[sửa] Bộ gõ Tiếng Việt XVNKB

Đầu tiên bạn download gói cài đặt về tại Website www.Ubuntu-VN.com

Nếu bạn chưa Reload Synaptic thì có thể lúc cài sẽ thiếu file ld.so.preload-manager vì vậy bạn cần download ld.so.preload-managervề để cài đặt trước. Rồi mới cài đặt gói xvnkb sau. Sau khi cài đặt cần đăng xuất và đăng nhập lại để gõ tiếng Việt

Bản xvnkb sử dụng LD_PRELOAD không cần cài nữa

Trong bản mới nhất không cần Disable SCIM nữa. SCIM đã khởi động cùng XVNKB và XVNKB chạy bình thường. Mặc định sẽ là XVNKB nếu muốn sử dụng SCIM chỉ cần tắt XVNKB đi. Trong ô nhập liệu bấm phải chọn Input Methods-> Chọn SCIM Input Methods. Muốn trở lại thì chọn lại System Input Method rồi khởi động XVNKB lại.

Bản này bao gồm cả các font tiếng Việt dành cho các bảng mã vni hay tcvn3 và font của windows.

Tuy nhiên kích thước hơi lớn có trục trặc khi cài đặt (xung đột với ld.so.preload-manager) khi xoá XVNKB không trả lại file gdm ban đầu nên mình đã build lại một gói khác giảm bớt dung lượng bằng cách chỉ để vài font tiêu biểu, viết thêm script, đặt XVNKB biểu tượng trên Menu Applications->Accessories . Dung lượng chỉ 900KB. Khi gõ với các bảng mã khác cần phải cài đặt Font tiếng Việt trên Ubuntu.

Trick: Khi sử dụng XVNKB nếu bạn muốn lưu lại thiết lập như kiểu gõ, bảng mã, docking thì bạn cứ chọn những thiết lập đó trước sau đó nhấn phải vào biểu tượng XVNKB chọn thoát (exit) thì các thiết lập đó sẽ được lưu lại.

Bộ gõ này vẫn còn lỗi là không gõ được trong quyền root.

[sửa] Gõ Tiếng Việt với SCIM

Mặc định trong Ubuntu SCIM đã được cài đặt. SCIM bỏ dấu có thể nói là nhanh hơn xvnkb, tuy vẫn không bằng x-unikey nhưng ổn định nhất. Với SCIM mỗi ứng dụng có thể đặt chế độ kiểu gõ riêng, rất tiện lợi khi làm việc với các ứng dụng cần kiểu gõ khác nhau. Để có thể gõ được Tiếng Việt ta làm như sau:

• Vào trình đơn System -> Administration -> Language support kéo thanh trượt xuống, tích vào Tiếng Việt -> Apply - OK

• Trong phần Language support tích vào phần Enable support to enter complex characters.
  

• Cấu hình: SCIM Input Method Setup -> IMEngine > Global Setup , bỏ các ngôn ngữ không cần thiết, chọn tiếng Việt Nam, chọn kiểu gõ mà bạn muốn.
  

• Khi mở một ứng dụng, muốn chọn kiểu gõ chỉ việc nhắp chuột vào biểu tượng SCIM (có thể đặt phím tắt).
  

Đối với kiểu gõ VNI thì SCIM đã khá tối ưu, nhưng với kiểu TELEX thì còn nhiền hạn chế. Để cải thiện cho kiểu gõ TELEX có thể tải về các tệp vi-telex.mim và vi-base.mim trong gói vi-mim.tgz tại: Ubuntu-VN.com -> Download. Phiên bản Ubuntu 8.10 mới nhất đã bao gồm gói này.

Cài đặt:

Dùng quyền sudo ghi đè 2 tệp trên vào thư mục /usr/share/m17n. Cũng có thể sửa trực tiếp file bằng cách vào cửa sổ lệnh gõ hai lệnh sau :

sudo gedit /usr/share/m17n/vi-base.mim
sudo gedit /usr/share/m17n/vi-telex.mim

xóa nội dung cũ rồi copy nội dung 2 tệp tải về đè lên.

Các cải tiến:

• Cuối vần (sau nguyên âm) mà gặp các phụ âm cuối không có trong tiếng Việt (b, d, g, h, k, l, q, v, z ...) thì cho thoát về tiếng Anh.

Tất nhiên là trừ các phụ âm đã mượn làm dấu telex, đối với các dấu đó thì thoát về tiếng Anh bằng cách gõ đúp.

• dd chỉ là đ khi đứng đầu từ, còn các cas khác cho thoát về tiếng Anh, như vậy có thể gõ add, address mà không phải nhấn phím nóng \ để chuyển về tiếng Anh.

• w chỉ là ư khi đi liền sau phụ âm hay nguyên âm u (hay sau o để thành ơ), như vậy có thể gõ sew, view mà không biến ra seư,

vieư...nữa.

• z đánh sau một nguyên âm hay vần (trước đó chưa bỏ dấu) cũng cho thoát về tiếng Anh, chỉ khi nguyên âm đã bỏ dấu thì z mới có chức năng xóa dấu, ví dụ từ "mozilla" không phải gõ đúp z nữa ...
  

Sử dụng nâng cao bộ gõ SCIM:

- Ưu điểm của SCIM là hỗ trợ gõ đa ngữ. Tuy nhiên có vài bạn nói đùa bộ gõ SCIM dành cho nhân viên Liên Hiệp Quốc. Quá nhiều ngôn ngữ cũng khiến cho bạn rối mắt. Vì vậy bạn có thể Disable các ngôn ngữ và các kiểu gõ mình không sử dụng.

+ Nhấn phải vào biểu tượng SCIM chọn SCIM Setup.

+ Ở khung bên phải chọn vào IMEngine -> Global Setup.

+ Nhấn vào Disable All để bỏ hết tất cả các kiểu gõ. Sau đó chỉ đánh dấu Enable vào những kiểu gõ bạn muốn.

+ Khởi động lại SCIM bằng cách đăng xuất và đăng nhập lại.

- Để chọn 1 kiểu gõ cho tất cả các ứng dụng mà không cần chọn lại ta vào SCIM Input Method Setup -> FrontEnd -> Global Setup chọn vào share the same input method among all application.

- Bạn có thể kết hợp nhiều kiểu gõ. Khi đang gõ bạn có thể sử dụng tổ hợp phím tắtCtrl + Shift để tới kiểu gõ tiếp theo. Hay tổ hợp phím Shift + Space hoặcCtrl + Space để chuyển sang kiểu gõ tiếng Anh. Nhưng thường thì mình đánh chữ lại hay bấm phím Shift cùng lúc phím Space vì vậy có thể Disable nó bằng cách.

+ Trong SCIM Input Method Setup -> FrontEnd -> Global Setup. Ở phần hotkey. Tigger nhấn vào nút [...]. Lúc đó bạn có thể xoá tổ hợp Shift + Space bằng cách nhấn Delete. Có thể thêm phím tắt vào bằng cách nhấn [...] và nhấn tổ hợp phím bạn muốn thêm vào. Sau đó nhấn vào Add

[sửa] Gõ Tiếng Việt với Unikey:

  Unikey là bộ gõ tiếng việt khá nổi tiếng. Có cả bản trên Windows và trên Linux. Tuy nhiên bản trên Linux thua kém khá xa bản trên Win cả về giao diện, tính năng độ ổn định nhưng nó vẫn được xem là bộ gõ tiếng Việt tốt trên Linux.

  Cách cài đặt:

 Bổ sung thêm server của hanoilug:

 Gõ lần lượt các lệnh:

sudo wget http://apt.hanoilug.org/ubuntu/hanoilug-hardy.list -O /etc/apt/sources.list.d/hanoilug.org.list

(chú ý từ hardy có thể thay bằng từ khác tùy theo phiên bản ubuntu mà bạn sử dụng)

wget -O- http://apt.hanoilug.org/hanoilug-keyring.gpg | sudo apt-key add -

sudo apt-get update

Sau khi đánh xong các lệnh trên bạn có thể cài unikey dễ dàng bằng cách Hệ thống>Quản lý>Synaptic Pack Manager đánh unikey vào ổ "tìm kiếm" để cài unikey

Vậy là xong. Chỉ còn việc khởi động lại máy nữa là bạn có thể sử dụng unikey được rồi.

Xem thêm hướng dẫn sử dụng chi tiết tại đây.

[sửa] Gõ Tiếng Việt với iBus:

Đây là bộ gõ mới được phát triển gần đây, được hứa hẹn là đới tiếp theo của SCIM, hiện nay trên fedora đã có bản này, mình dùng thử thì thấy nó có ưu điểm là nhỏ gọn, tốc độ gõ nhanh hơn SCIM, vẫn phục vụ đủ các kiểu gõ thông quan tables và m17n. Đây là repositories cho ibus (Ubuntu 8.10) http://archive.ubuntu.org.cn/ubuntu-cn/dists/intrepid/main/binary-i386/ibus/ . Mình không xài Ubuntu nên không rõ cách add repo lắm. Đề nghị bạn nào rảnh Ubuntu thử cài ròi viết lại khúc này cho tốt

có gì cần liên hệ thì PM: blacklinuz@yahoo.com